Beginpagina > Bouwen en verbouwen > Verlichting > Het gebruik van LED-strips

Het gebruik van LED-strips

donderdag 21 september 2017, door Hanjo

Bijgewerkt op zondag 1 oktober 2017

Een LED (light-emitting diode) is een elektronica-component dat bijna niet meer uit het dagelijkse leven weg te denken is. 40 jaar geleden kocht je 2 LED’s voor dezelfde prijs als nu (in China) een zakje van 40 stuks kost.

Beoordeling:
1 stem
  • Druk dit artikel af
  • Email
  • Reactie
  • RSS
  • RSS
  • RSS

Zoals gezegd is een led een elektronische component, een diode, die licht uitzendt als er een elektrische stroom in de doorlaatrichting doorheen loopt. Deze diode wordt ingebouwd in een kleine doorzichtige behuizing van een paar millimeter groot, die tevens als lens werkt.

Een losse LED

1. epoxyharslens (behuizing)

2. draadverbinding

3. reflector

4. halfgeleiderkristal

5. aambeeld

6. ondersteuning

7. frame

8. afgeplatte zijde

A. anode

B. kathode

Soorten LED’s

Er zijn meerdere soorten LED’s. Voor verlichtingstoepassingen zijn de belangrijkste:

  • eenkleurige die slechts één kleur produceren;
  • RGB voor "rood - groen - blauw" die meerdere kleuren genereren.

De kleur van het opgewekte licht is afhankelijk van de aard van de materialen waaruit de LED is opgebouwd.
Een witte LED is in feite een blauwe LED met een fluorescerende laag. Deze fluorescerende laag zet een gedeelte van het blauwe licht om in geel licht. Het mengsel van blauw en geel licht wordt ervaren als wit licht.

Aanvankelijk waren er tweekleuren LED’s, normale LED-behuizingen waarin twee LED’s zijn geïntegreerd die een verschillende kleur, veelal rood en groen, hebben. Door beide kleuren te laten oplichten ontstaat geel. Tweekleuren-LED’s kunnen twee of drie pootjes hebben.

Tegenwoordig wordt veel gebruik gemaakt van LED’s met meer dan twee kleuren, zoals de full-colour RGB-LED, een LED-behuizing die een rode, een groene en (meestal twee) blauwe LED’s bevat (RGB=Rood Groen Blauw). Met deze primaire kleuren van het additieve kleurensysteem kunnen alle kleuren van het spectrum worden samengesteld. Door het monochromatische karakter van de individuele LED’s is de kleurweergave van wit en geel tamelijk slecht. Vooral gele pigmenten zien er onnatuurlijk uit. Om dit te ondervangen zijn er ook RGBA-LED’s waarbij nog een gele ("amber") LED is toegevoegd.

Niet bedoeld voor verlichting zijn de infrarood LED’s die bijvoorbeeld in een afstandbediening gebruikt worden.

LED-strips

Een LED-strip is eigenlijk een flexibele printplaat, waarop LED-modules zijn aangebracht, samen met de benodigde weerstanden. Net als losse LED’s zijn LED-strips leverbaar in verschillende kleuren en in een RGB-uitvoering.

Elke LED-strip heeft een code van vier cijfers die de celgrootte aangeeft.
Sommige strips zijn beschikbaar in 5050-versie en hebben grotere vierkante LED’s van 5x5 mm, in plaats van de standaard 3,5x2,8 mm. De 5050’s zijn dus groter, geven meer licht, maar verbruiken meer dan de 3528.

De LED-strips worden meestal bevestigd met een kleefband op de achterzijde van de strip is aangebracht.

Voor gebruik buiten of in natte ruimtes hebben sommige LED-strips een coating van siliconen.

Er zijn ook diverse speciale formaten LED-strips: bijvoorbeeld strips die achter(op) een televisie worden gemonteerd en aangesloten worden op een USB-poort om een halo-effect van licht te creëren, of strips die al in een rail of transparante behuizing zijn gemonteerd.

Voeding

LED strips zijn verkrijgbaar in 12 en 24 Volt DC (gelijkspanning). 12 Volt is perfect geschikt voor kleinschaligere projecten van enkele meters. 24 Volt is interessanter wanneer je tientallen meters LED strips wil aanleggen. De stroom in printbanen van een 24V LED strip is maar de helft van de die van een 12V LED strip (bij dezelfde belasting). Daardoor kan je langere stukken 24V strip aan elkaar zetten of zal de strip minder opwarmen (en langer meegaan).

De meest gangbare voedingsaansluiting
De meest gangbare voedingsaansluiting

De strips worden aangesloten op een transformator. Dat kan direct of via een module voor afstandsbediening (al dan niet infrarood). Ook bestaat er een kit met een box voor bewegingsdetectie en een kit die reageert op muziek en met name bedoeld is voor de RGB-strips. Voor deze RGB-strips bestaan bovendien modules waarmee iedere willekeurige kleur kan worden gekozen via druk- of draaiknoppen.
Door de intensiteiten te variëren, genereren RGB-strips een veelheid van kleuren die ook geprogrammeerd kunnen worden (een elektronica-hobbyist zou dat met een Arduino-module kunnen doen).

Een transformator van 12 Volt - 3 Ampère maakt het mogelijk om een strook LED’s van 2 tot 5 meter te voeden. Voorzie transformatoren met een grotere stroomsterkte om bijvoorbeeld twee banden van 5 meter banden te voeden.

Meestal is bij kant-en-klare voedingen de schakelaar opgenomen in het secundaire gedeelte, dus na de transformator (of omvormer). Dit betekent dat deze altijd onder spanning staat en ook altijd wat ruststroom verbruikt.

Aansluiting

Aan ieder uiteinde van de LED-strip bevinden zich aansluitpunten voor de voeding: twee bij een monochrome strip en vier bij een RGB-strip. Omdat LED’s met gelijkstroom werken, is het belangrijk dat de plus- en de min-aansluiting juist worden doorverbonden.

De voedingskabel kan aan de strip vast worden gesoldeerd, maar er bestaan ook speciale aansluit- en koppelklemmen, zowel voor monochroom als RGB.

a. Waterdichte connector voor RGB-strip;
b. connector 8 mm voor monochrome LED-strip;
c. connector 10 mm met daaronder de montage.

LED-strip inkorten

Een LED-strip kan niet willekeurig worden ingekort. Op de strip is duidelijk te zien waar dit kan (aansluitpunten links en rechts van een mogelijk onderbreking). Het inkorten kan met een schaar of stanleymes worden gedaan.

Wordt een LED-strip midden in een segment (tussen twee onderbreekpunten) afgeknipt, dan zal dit voor een onderbreking van het segment zorgen en zullen de LED’s in dit segment niet branden.
De meest gangbare LED-strip hebben segmenten van 5 of 10 cm lang. Denk hieraan bij de keuze van een strip, wanneer je een specifieke lengte nodig hebt!

  1. Goedkope strip met segmenten van 3,3 cm, met slechts één LED per segment;
  2. Strip met siliconenlaag met segmenten van 5 cm bestaande uit 3 LED’s met gesoldeerde aansluiting;
  3. RGB-strip met siliconenlaag met segmenten van 10 cm bestaande uit 3 LED’s;
  4. Niet-waterdichte strip met segmenten van 5 cm bestaande uit 3 LED’s;
  5. Strip met siliconenlaag met segmenten van 5 cm bestaande uit 3 LED’s.

Plaatsing

De LED-stripverlichting moet voor reflectie worden gebruikt: de strip moet worden weggewerkt om verblinding te voorkomen. Dat kan achter een paneel zijn, maar ook in speciale houders die voorzien zijn van een matte kunststof toplaag.

 

Het volgende artikel in deze rubriek: Over licht, lux en lumen
Reacties
Reacties
Volg...Deel...
Follow Follow
Share

 
© Allez-Allier/AllesFrans 2008-2017 | SPIP | De activiteit van de site opvolgen RSS 2.0 | Overzicht van de site | Mention | Afmelden |